BackupZit

Gratis Hyper-V-back-up: zo maakt u back-ups van Hyper-V-VM's

Een complete handleiding: van een Hyper-V-host naar geplande, versleutelde en gededupliceerde back-ups van al zijn VM's — consistent via VSS, incrementeel met Resilient Change Tracking, met een externe kopie en herstel als nieuwe VM, op de oorspronkelijke plek of per bestand.

Wat u gaat inrichten

BackupZit maakt back-ups van Hyper-V-VM's vanuit de agent op de Hyper-V-host; in de VM's wordt niets geïnstalleerd. Windows- en Linux-gasten blijven draaien terwijl ze worden vastgelegd. Een webconsole plant de taken, houdt de geschiedenis bij en voert herstelacties uit. BackupZit is gratis en open source (AGPLv3), zonder limiet op hosts of VM's.

Windows Server heeft een ingebouwde tool, Windows Server Back-up, die ook Hyper-V-VM's op de host kan back-uppen. Voor één host en een lokale schijf kan dat volstaan. BackupZit is interessant als u geplande back-ups van meerdere hosts wilt naar SFTP, SMB, S3 of een onveranderlijk repository, met bewaarbeleid, versleuteling en deduplicatie, herstel van losse bestanden uit VM-schijven — en dezelfde console voor Proxmox, VMware, fysieke servers, databases en Microsoft 365.

Wat u nodig hebt

  • Een Hyper-V-host: Windows Server 2016 of nieuwer met de Hyper-V-rol, of Windows 10/11 met Hyper-V. In een cluster elke host.
  • Een plek voor de BackupZit-console: een kleine Linux-VM met 2 vCPU, 2–4 GB RAM en een schijf van 16–20 GB. Hij slaat zelf geen back-updata op en kan dus als VM op dezelfde Hyper-V-host draaien.
  • Back-upopslag buiten de host — bijvoorbeeld een SMB-share op een bestandsserver of NAS, een Linux-server via SFTP, een S3-compatibele bucket of een gehard BackupZit-repository. De agent schrijft er rechtstreeks naartoe.
  • Netwerk: de agent bereikt de console op TCP-poort 8443.

Stap 1 — De console installeren

Het snelst gaat het op Hyper-V met het kant-en-klare VM-image backupzit-appliance-vhdx.zip van de downloadpagina (Debian, PostgreSQL en de console, al ingericht):

  1. Pak backupzit-appliance-vhdx.zip uit in de map waar uw VM-schijven staan.
  2. Maak in Hyper-V-beheer een VM van generatie 1 met 2–4 GB RAM, verbind hem met een virtuele switch en kies de uitgepakte VHDX als bestaande schijf.
  3. Start de VM. Het scherm toont het adres van de webconsole en het initiële wachtwoord van de gebruiker admin. Open https://<adres>:8443, meld u aan en wijzig het wachtwoord. De browser waarschuwt eenmalig voor het zelfondertekende certificaat.

Op het scherm van de VM kunt u zich aanmelden als bzadmin om een vast adres, de servernaam en de tijdzone in te stellen (de appliance start in UTC en planningen volgen de tijdzone van de console). Liever op een bestaande Debian-, Ubuntu-, AlmaLinux- of Rocky Linux-server? Het installatiescript van één regel op de downloadpagina doet daar hetzelfde.

Stap 2 — Een opslagdoel toevoegen

Open in de console Opslag en voeg een doel toe. Gangbare keuzes in een Windows-omgeving:

TypeGeschikt voor
SMB-shareWindows-bestandsservers, Synology- of QNAP-NAS (SMB 2/3).
SFTPElke Linux-server of NAS met SSH; de hostsleutel van de server wordt vastgelegd.
S3-compatibelExterne kopieën: AWS S3, Wasabi, Backblaze B2, MinIO; onveranderlijk met Object Lock.
Azure Blob StorageExterne kopieën voor bedrijven die Azure al gebruiken.
Gehard repositoryEen Linux-server met backupzit-repo: back-ups kunnen niet worden verwijderd vóór het einde van hun onveranderlijkheidsperiode.

Laat Back-ups versleutelen (AES-256) aan (standaard): alles wordt op de host met AES-256 versleuteld voordat het de host verlaat. De console toont dan een herstelsleutel — print het herstelblad of bewaar de sleutel in een wachtwoordmanager, gescheiden van de back-ups. Met de sleutel, de opslaglocatie en de inloggegevens kunt u herstellen, ook als de console verloren is.

Stap 3 — De agent op de Hyper-V-host installeren

  1. Open in de console Agents en klik op Registratietoken maken. U krijgt een registratiecode (BZ1-…) die 7 dagen geldig is en voor een willekeurig aantal machines werkt.
  2. Download de Windows-agent (MSI) van de pagina Agents, voer hem uit op de host en plak de code als het installatieprogramma erom vraagt. Voor meerdere hosts werkt een stille installatie via GPO, Intune of een RMM-tool:
    msiexec /i backupzit-agent.msi /qn ENROLLCODE="BZ1-..."
    De console kan de agent ook zelf installeren via WinRM: Agents → Vanaf hier op een machine installeren, met een beheerdersaccount dat alleen voor de installatie wordt gebruikt en niet wordt opgeslagen.
  3. Binnen een minuut verschijnt de host op de pagina Agents met het label Hyper-V · N VMs.

De agent werkt via de eigen interfaces van Hyper-V: de Hyper-V PowerShell-module en de Windows Virtual Disk API. De console slaat geen Hyper-V-inloggegevens op. Installeer de agent in een cluster op elke host.

Stap 4 — De back-uptaak maken

  1. Open Back-uptaken, maak een taak en kies de agent van de host.
  2. Kies Virtuele machines (Proxmox VE, Hyper-V, VMware) en dan Alle VM's (en containers) op de host — later gemaakte VM's worden automatisch meegenomen — of vink afzonderlijke VM's aan.
  3. Kies het opslagdoel uit stap 2.
  4. Stel een planning in, bijvoorbeeld elke werkdag om 22:00. Taken kunnen ook elke 15 minuten tot 12 uur herhalen, eens per maand draaien of na een andere taak starten.
  5. Stel het bewaarbeleid in. Voorbeeld: 3 nieuwste, 7 dagelijkse, 4 wekelijkse, 6 maandelijkse houdt ongeveer een half jaar geschiedenis met zo'n 20 herstelpunten.

Wat er bij elke run gebeurt:

  1. Er wordt een tijdelijk herstelcontrolepunt (backupzit_…) gemaakt — het type controlepunt dat Hyper-V voor back-uptoepassingen biedt. De VM blijft draaien.
  2. Het herstelcontrolepunt schakelt Resilient Change Tracking (RCT) in voor de schijven van de VM; ernaast ziet u .rct- en .mrt-bestanden. De eerste back-up leest de hele schijven; daarna meldt RCT welke blokken sinds de vorige back-up zijn gewijzigd en worden alleen die gelezen.
  3. De schijven worden gelezen zoals ze waren bij het controlepunt, in blokken van 1 MiB — VHDX en VHD, ook met ketens van eerdere controlepunten. Lege blokken worden niet opgeslagen en blokken die al in het repository staan worden niet opnieuw geüpload. Elke back-up blijft toch een volledig herstelpunt.
  4. Het controlepunt wordt verwijderd en Hyper-V voegt het op de achtergrond samen. De configuratie van de VM wordt met de back-up opgeslagen: generatie, CPU, geheugen, netwerkadapters (switch, VLAN, MAC-adres), schijfcontrollers, beveiligd opstarten en TPM.

Een voorbeeld uit het BackupZit-testlab: een Linux-VM met een schijf van 3 GB. De eerste back-up las 3 GB; de volgende, na 64 MB nieuwe gegevens, las 96 MB.

Uitgeschakelde VM's worden rechtstreeks gelezen, zonder controlepunt. Op hosts ouder dan Windows Server 2016 bestaan geen herstelcontrolepunten: er wordt een productiecontrolepunt gebruikt en elke back-up leest de hele schijven.

Hosts met Windows 10/11: Hyper-V maakt bij elke start van een VM een automatisch controlepunt, tenzij die optie uit staat. BackupZit kan met deze controlepunten omgaan, maar zet voor server-VM's automatische controlepunten uit (VM-instellingen → Controlepunten).

Stap 5 — Applicatieconsistente back-ups

Voor een herstelcontrolepunt vraagt Hyper-V de gast om zich voor te bereiden:

  • Windows-gasten schrijven de gegevens van hun applicaties (SQL Server, Exchange, Active Directory…) weg via VSS.
  • Linux-gasten bevriezen hun bestandssystemen als de Hyper-V-daemons zijn geïnstalleerd — het pakket hyperv-daemons of hv-vss-daemon, afhankelijk van de distributie.

Kan de gast geen van beide, dan is het controlepunt crashconsistent — zoals na een stroomstoring. De runpagina toont per VM welke soort is gebruikt, zodat u in één oogopslag ziet welke gasten de daemons nog nodig hebben.

Stap 6 — Een externe kopie (3-2-1)

De 3-2-1-regel: drie kopieën van uw gegevens, op twee verschillende media, waarvan één buiten de deur. Voeg een tweede taak van het type Back-upkopie toe, met de Hyper-V-taak als bron en een extern doel, zoals een S3-bucket met Object Lock of een gehard repository in een ander gebouw.

  • De agent kopieert de bestaande back-ups; de VM's worden niet opnieuw gelezen.
  • Alleen gegevens die nog niet op de bestemming staan worden verzonden, versleuteld met de sleutel van de bestemming.
  • De kopie heeft een eigen planning en bewaarbeleid, bijvoorbeeld 7 dagelijkse op de NAS en 12 maandelijkse in de cloud.

VM's en losse bestanden worden vanuit de kopie net zo hersteld als vanuit het origineel. Automatische hersteltests (standaard wekelijks, onder Instellingen → Hersteltests) lezen willekeurige blokken van de nieuwste VM-back-ups en controleren ze tegen hun checksums. Meer over onveranderlijke kopieën bij de bescherming tegen ransomware.

Herstellen

Open een back-uprun (vanaf de taakpagina of via Activiteit) en kies Een Hyper-V-VM herstellen. U kunt herstellen op dezelfde host of op een andere Hyper-V-host met de agent.

Als nieuwe VM naast het origineel

  • Maakt een tweede VM met nieuwe MAC-adressen, zodat hij in hetzelfde netwerk als het origineel kan draaien. Standaard krijgt hij de naam van het origineel plus "restored" en de datum.
  • Automatische controlepunten staan erop uit, zodat starten geen controlepuntbestanden achterlaat.
  • Netwerkinstellingen van de gast die aan een MAC-adres gekoppeld zijn (bijvoorbeeld match: macaddress van netplan in Linux-cloudimages) gelden niet voor de nieuwe adapters.

In plaats van de oorspronkelijke VM

Vink uitschakelen en de schijven vervangen aan. BackupZit schakelt de bestaande VM uit, voegt zijn controlepunten samen en vervangt zijn schijven door de herstelde. De VM houdt zijn ID, netwerkadapters en MAC-adressen, zodat taken, monitoring en het netwerk van de gast blijven werken. De oude schijfbestanden worden niet verwijderd maar hernoemd naar ….replaced-DATUM — verwijder ze zodra de herstelde VM werkt. Bestaat de oorspronkelijke VM niet meer, dan wordt hij opnieuw gemaakt met een nieuwe Hyper-V-ID.

Wat een herstelde VM krijgt

  • Virtuele switches worden op naam gekoppeld; bestaat een switch niet op de host, dan blijft de adapter losgekoppeld.
  • Elke herstelde VM krijgt een nieuwe generatie-ID, zodat Active Directory-domeincontrollers het herstel veilig herkennen.
  • Opties: de map voor de virtuele schijven en of de VM na het herstel moet starten.

Losse bestanden

Klik op Bestanden bladeren in de VM-tabel van een back-uprun om de partities en volumes op de schijven van de VM te zien. U kunt bladeren door NTFS, ext2/3/4 en XFS, ook binnen LVM, en bestanden downloaden (meerdere als ZIP) of herstellen naar een map op een willekeurige agent — voor één verloren document hoeft niet de hele VM te worden hersteld.

Via de opdrachtregel

Alles werkt ook zonder de console, als beheerder op de Hyper-V-host — bijvoorbeeld om een host na een ramp opnieuw op te bouwen:

backupzit-agent hyperv list
backupzit-agent hyperv backup  --repo ... [--vmid N,N]
backupzit-agent hyperv restore --repo ... --vmid N --new --name NAAM --folder D:\VMs --start latest

--vmid is het nummer dat hyperv list toont. Zonder --new wordt de VM op dezelfde plek hersteld; --overwrite bevestigt dat de schijven van een bestaande VM mogen worden vervangen.

Beperkingen om te weten

  • Gedeelde VHDX, VHD Set en pass-through-schijven worden niet geback-upt.
  • Instant recovery (een VM direct vanuit de back-up starten) bestaat voor Proxmox VE en VMware, nog niet voor Hyper-V — het is gepland. Een Hyper-V-herstel kopieert eerst de schijven.
  • Hosts ouder dan Windows Server 2016 hebben geen herstelcontrolepunten en geen RCT, dus elke back-up leest de hele schijven.

Volgende stappen

Download BackupZit, bekijk alle Hyper-V-functies of lees het volledige hoofdstuk over Hyper-V in de handleiding in de console. Gebruikt u ook Proxmox? Bekijk de handleiding voor back-ups van Proxmox-VM's. Vragen zijn welkom in GitHub Discussions. Bedrijven kunnen commerciële support van MaxZit krijgen (alleen in het Engels).