Back-ups maken van virtuele machines in Proxmox VE

Wat u gaat inrichten

BackupZit maakt back-ups van virtuele machines (QEMU) en containers (LXC) in Proxmox VE zonder iets in de gasten te installeren. Een kleine agent draait op elke Proxmox-node, maakt een tijdelijke snapshot van elke gast, leest de schijven en slaat ze op in de opslag van uw keuze. Een webconsole plant de taken, houdt de geschiedenis bij en voert herstelacties uit.

• Wat u nodig hebt
• 1. Console
• 2. Opslag
• 3. Agent op de node
• 4. Back-uptaak
• 5. Consistente back-ups
• 6. Externe kopie
• 7. Hersteltests
• Herstellen
• Hostconfiguratie
• Beperkingen

Wat u nodig hebt

• Een of meer nodes met Proxmox VE 7, 8 of 9 (ze zijn op Debian gebaseerd, dus het Debian-pakket van de agent past).
• Een plek voor de BackupZit-console: een kleine Linux-VM met 2 vCPU, 2–4 GB RAM en een schijf van 16–20 GB. De console slaat zelf geen back-updata op en kan dus als VM in hetzelfde cluster draaien.
• Back-upopslag buiten de Proxmox-node — bijvoorbeeld een Linux-server of NAS via SFTP, een SMB-share, een S3-compatibele bucket of een gehard BackupZit-repository (hardened repository). De agents schrijven er rechtstreeks naartoe.
• Netwerk: de agents bereiken de console op TCP-poort 8443.

Stap 1 — De console installeren

Het snelst gaat het op Proxmox met het kant-en-klare appliance-image backupzit-appliance.qcow2 van de downloadpagina (Debian, PostgreSQL en de console, al ingericht):

1. Maak een VM zonder schijf: 2 vCPU, 2–4 GB RAM, VirtIO-netwerk.
2. Kopieer backupzit-appliance.qcow2 naar de node en importeer het als schijf van de VM (vervang <vmid>):

   qm importdisk <vmid> backupzit-appliance.qcow2 local-lvm

3. Koppel de geïmporteerde schijf als SCSI, maak er de opstartschijf van en schakel in de VM-opties de QEMU guest agent in.
4. Start de VM. Het scherm toont het adres van de webconsole en het initiële wachtwoord van de gebruiker admin. Open https://<adres>:8443, meld u aan en wijzig het wachtwoord.

Op het scherm van de VM kunt u zich aanmelden als bzadmin om een vast adres, de servernaam en de tijdzone in te stellen (de appliance start in UTC en planningen volgen de tijdzone van de console). Liever op een bestaande Debian-, Ubuntu-, AlmaLinux- of Rocky Linux-server? Het installatiescript van één regel op de downloadpagina doet daar hetzelfde.

Stap 2 — Een opslagdoel toevoegen

Open in de console Opslag en voeg een doel toe. Gangbare keuzes voor Proxmox-back-ups:

Laat Back-ups versleutelen (AES-256) aan (standaard): alles wordt op de node met AES-256-GCM versleuteld voordat het de node verlaat. De console toont dan een herstelsleutel — print het herstelblad of bewaar de sleutel in een wachtwoordmanager, gescheiden van de back-ups. Met de sleutel, de opslaglocatie en de inloggegevens kunt u herstellen, ook als de console verloren is; zonder de sleutel kan niemand de back-ups lezen.

Stap 3 — De agent op elke node installeren

1. Open in de console Agents en klik op Registratietoken maken. U krijgt een registratiecode (BZ1-…) die 7 dagen geldig is en voor een willekeurig aantal machines werkt.
2. Download het pakket Linux-agent — Debian / Ubuntu van de pagina Agents naar de node en voer uit:

   apt install ./backupzit-agent_*.deb
   backupzit-agent enroll --code "BZ1-..."
   systemctl enable --now backupzit-agent

3. Binnen een minuut verschijnt de node op de pagina Agents met het label Proxmox VE · N guests.

De agent gebruikt de eigen tools van de node (qm, pct, pvesm, LVM, ZFS, Ceph). In de console wordt geen Proxmox-API-token of root-wachtwoord opgeslagen. Installeer de agent in een cluster op elke node.

Stap 4 — De back-uptaak maken

1. Open Back-uptaken, maak een taak en kies de agent van de node.
2. Kies Virtuele machines (Proxmox VE, Hyper-V, VMware) en dan Alle VM's (en containers) op de host — later gemaakte gasten worden automatisch meegenomen — of vink afzonderlijke gasten aan.
3. Kies het opslagdoel uit stap 2.
4. Stel een planning in, bijvoorbeeld elke werkdag om 22:00. Taken kunnen ook elke 15 minuten tot 12 uur herhalen, eens per maand draaien of na een andere taak starten.
5. Stel het bewaarbeleid in. Voorbeeld: 3 nieuwste, 7 dagelijkse, 4 wekelijkse, 6 maandelijkse houdt ongeveer een half jaar geschiedenis met zo'n 20 herstelpunten.

Wat er bij elke run gebeurt:

1. Er wordt een tijdelijke Proxmox-snapshot (backupzit_…) gemaakt; de gast blijft draaien.
2. Elke schijf wordt uit de snapshot gelezen in blokken van 1 MiB. Lege blokken worden niet opgeslagen en blokken die al in het repository staan worden niet opnieuw geüpload — na de eerste back-up gaan alleen gewijzigde gegevens over het netwerk. Elke back-up blijft toch een volledig herstelpunt.
3. De snapshot wordt verwijderd. De configuratie van de gast (CPU, geheugen, netwerk, schijven) wordt met de back-up opgeslagen.

Omdat ongewijzigde gegevens maar één keer worden opgeslagen, kost een lange bewaartermijn weinig extra ruimte.

Welke schijven tijdens het draaien kunnen worden geback-upt

Gestopte gasten kunnen op al deze opslag worden geback-upt. Schijven met Backup: no (backup=0), doorgegeven fysieke schijven en bind mounts worden overgeslagen en als waarschuwing gemeld.

Stap 5 — Applicatieconsistente back-ups

Als de QEMU guest agent in een VM draait en in de opties is ingeschakeld, bevriest Proxmox de bestandssystemen van de VM voor de snapshot, zodat databases en andere applicaties in een schone toestand worden vastgelegd. Zonder agent is de back-up crashconsistent — zoals na een stroomstoring.

In een Debian- of Ubuntu-VM:

apt install qemu-guest-agent
systemctl enable --now qemu-guest-agent

Installeer in Windows-VM's de VirtIO guest tools. Schakel daarna de agent voor de VM in op de node (van kracht na de volgende volledige stop en start van de VM):

qm set <vmid> --agent enabled=1

De runpagina van elke back-up toont per gast welke schijven zijn gelezen en hoe de gast is vastgelegd.

Stap 6 — Een externe kopie (3-2-1)

De 3-2-1-regel: drie kopieën van uw gegevens, op twee verschillende media, waarvan één buiten de deur. Voeg een tweede taak van het type Back-upkopie toe, met de Proxmox-taak als bron en een extern doel, zoals een S3-bucket met Object Lock of een gehard repository in een ander gebouw.

• De agent kopieert de bestaande back-ups; de VM's worden niet opnieuw gelezen.
• Alleen gegevens die nog niet op de bestemming staan worden verzonden, versleuteld met de sleutel van de bestemming.
• Standaard draait de kopie na elke back-up van de brontaak; elke planning is mogelijk, bijvoorbeeld eens per nacht bij een trage lijn.
• De kopie heeft een eigen bewaarbeleid, bijvoorbeeld 7 dagelijkse op de NAS en 12 maandelijkse in de cloud.

VM's worden vanuit de kopie net zo hersteld als vanuit het origineel — hele VM's, losse bestanden en instant recovery. Meer over onveranderlijke kopieën bij de bescherming tegen ransomware.

Stap 7 — Bewijzen dat de back-ups opstarten

Leesbare blokken bewijzen niet dat een VM nog opstart. Schakel onder Instellingen → Hersteltests de Opstarttest voor back-ups van Proxmox-VM's in. De hersteltest start dan elke VM van de nieuwste back-up, de een na de ander, op de node van de taak, rechtstreeks vanuit de back-up, met een nieuwe ID en losgekoppelde netwerkkaarten zodat hij niet botst met het origineel — en verwijdert hem daarna weer.

• Een VM slaagt als zijn QEMU guest agent op tijd antwoordt, dus als het besturingssysteem is opgestart. VM's zonder guest agent slagen als ze een minuut blijven draaien en worden als draaiend in plaats van opgestart getoond.
• De node heeft tijdens de test vrij geheugen nodig voor één extra VM.
• Daarnaast leest een gegevenscontrole (standaard maandelijks) alle opgeslagen gegevens en controleert ze tegen hun checksum, om schade aan de opslag zelf te vinden voordat u de back-up nodig hebt.

Herstellen

Open een back-uprun (vanaf de taakpagina of via Activiteit) en kies Een VM of container herstellen.

Volledige VM of container

• Herstel op elke node met de agent — ook een node van een ander cluster.
• Als nieuwe gast met de volgende vrije ID (standaard) terwijl het origineel blijft draaien; de kopie krijgt nieuwe MAC-adressen. Of met de oorspronkelijke ID nadat de gast is verwijderd, eventueel ter vervanging van een bestaande.
• Kies de naam en de opslag voor de schijven en of de gast na het herstel moet starten.
• Elk herstel geeft VM's een nieuwe generatie-ID (vmgenid), zodat Windows-domeincontrollers de terugzetting veilig herkennen.

Instant recovery: de VM draait binnen seconden

Een normaal herstel duurt zo lang als het kopiëren van de schijven. Met Direct, draaiend vanuit de back-up biedt de agent de schijven alleen-lezen aan vanuit de back-up en start een nieuwe VM waarvan de schrijfacties naar lokale overlays gaan. Bent u tevreden, dan verplaatst Voltooien de schijven naar de gekozen opslag terwijl de VM blijft draaien (qm disk move); VM verwerpen verwijdert de VM en de wijzigingen. De VM is zo snel als de back-upopslag, dus een repository op een lokale schijf of snelle netwerkshare werkt het best. Instant recovery is voor VM's, niet voor containers.

Losse bestanden

Klik op Bestanden bladeren in de gastentabel van een back-uprun. De console leest de schijf rechtstreeks uit de back-up — er wordt eerst niets hersteld — en laat u bladeren door NTFS, ext2/3/4 en XFS, ook binnen LVM. Download bestanden (meerdere als ZIP) of herstel ze naar een map op een willekeurige agent. Bladeren in de console vereist een back-up op netwerkopslag (SFTP, S3, SMB, Azure of een gehard repository).

Replica's voor de belangrijkste gasten

Onder Geavanceerd in de taak houdt Replica's van de VM's bijhouden na elke back-up een gestopte kopie van elke gast op een andere node of cluster actueel. Alleen gewijzigde blokken worden geschreven — meestal enkele seconden per back-up. Gaat een gast verloren, dan start Replica starten hem met de gegevens van de laatste back-up, zonder herstel.

Via de opdrachtregel

Alles werkt ook zonder de console, bijvoorbeeld om een node na een ramp opnieuw op te bouwen:

backupzit-agent pve list
backupzit-agent pve show    --repo ... latest
backupzit-agent pve restore --repo ... --vmid 100 --new-vmid -1 --storage local-lvm --start latest

De Proxmox-host zelf back-uppen

De gasten zijn maar de helft van een node: opslagdefinities, netwerk, gebruikers, firewall, certificaten en de instellingen van elke VM en container staan in de configuratie. Back-up die met een gewone taak Bestanden en mappen op de agent van de node, bijvoorbeeld dagelijks, met de paden /etc (bevat /etc/pve, het netwerk en /etc/hosts) en /var/lib/pve-cluster (de configuratiedatabase config.db). Voor een volledig consistente kopie van de database terwijl de node draait, voegt u dit toe als Opdracht voor de back-up en neemt u ook /root/pve-config.db mee:

# one-time: apt install sqlite3
sqlite3 /var/lib/pve-cluster/config.db ".backup /root/pve-config.db"

Een uitgevallen node opnieuw opbouwen: installeer dezelfde Proxmox VE-versie met dezelfde hostnaam en hetzelfde adres, installeer de agent, herstel /etc/network/interfaces en /etc/hosts, stop de clusterservice (systemctl stop pve-cluster), zet config.db terug in /var/lib/pve-cluster, start de service weer en herstel daarna de gasten. Voeg in een cluster een opnieuw geïnstalleerde node weer toe aan het cluster in plaats van config.db terug te zetten.

Beperkingen om te weten

• Proxmox VE 7, 8 en 9 worden ondersteund. XCP-ng wordt niet ondersteund.
• Containerschijven op ZFS-subvolumes worden nog niet ondersteund.
• Raw-schijven op directory-, NFS- of CIFS-opslag en schijven op thick LVM kunnen alleen bij een gestopte gast worden geback-upt.
• In een cluster maakt een taak back-ups van de gasten op zijn eigen node. Een naar een andere node gemigreerde gast wordt als waarschuwing gemeld — gebruik Alle VM's (en containers) op de host op elke node zodat gemigreerde gasten gedekt blijven.
• Cloud-init-schijven worden niet opgeslagen; ze worden bij het herstel opnieuw gemaakt uit de configuratie.

Volgende stappen

BackupZit is gratis en open source (AGPLv3), zonder limiet op VM's of nodes. Download het, bekijk alle Proxmox-functies of lees het volledige hoofdstuk over Proxmox VE in de handleiding in de console. Vragen zijn welkom in GitHub Discussions. Bedrijven kunnen commerciële support van MaxZit krijgen (alleen in het Engels).